ÂŞIK VEYSEL- GÜZELLİĞİN ON PAR’ETMEZ

Âşık Veysel mahlası ile ün salan Veysel Şatıroğlu, 1894 yılında Sivas’ın Şarkışla ilçesine bağlı Sivrialan köyünde dünyaya gelmiştir. Yedi yaşında iken çiçek hastalığına yakalanan Veysel, sol gözünü kaybeder ve sağ gözüne de perde iner. Sağ gözünün görme ihtimali varken bir talihsizlik sonucu o gözüne de değnek girmesiyle bu ihtimali de ortadan kalkar.

İki gözünü birden kaybedince kendi içine kapanan Veysel’e babası bir bağlama hediye eder ve şiire de duyduğu merakla oğluna halk şiirlerini öğretir, onun içinde bulunduğu bu karanlığı aydınlığa çevirmesine vesile olur. Böylelikle Âşık Veysel o günden bu yana Âşık Edebiyatı Geleneğinin önemli saz şairlerinden birisi olmuş, seslendirdiği türkülerle de nesilden nesile eserlerini aktarmıştır.

Âşık Veysel’i babası ben ölürsem kardeşleri bakamaz ama evlenirse çocukları bakar diye düşünerek akrabalarından biri olan Esma ile evlendirir. Sekiz yıl süren bu evliliklerinden iki çocuğu olur fakat her ikisi de hayatını kaybeder. İkinci çocukları daha altı aylıkken eşi evi terk edip gider ve daha sonra Âşık Veysel Gülizar Hanım ile evlenir ve ondan da yedi çocuğu olur.

Âşık Veysel’in ilk eşi Esma Hanım ile yaptığı evlilik sonrasında Esma Hanım’ın Âşık Veysel’i terk etmesi üzerine ‘Güzelliğin On Par’etmez’ türküsü ortaya çıkmıştır. Konusu aşk-sevda olan bu türkü TRT Müzik Dai. Bşk. Thm. Md. tarafından derlenip, 1988 yılında notaya alınmıştır. Herkes tarafından bilinen hikâyesi Esma Hanım’ın, eşini başkasına gönlünü kaptırması üzerine terk etmesi ve eşinin kaçacağını anlayan Âşık Veysel’in kaçtığı gün bütün birikimini Esma Hanım’ın gittiği yerde zorluk çekmemesi için eşinin ayakkabısının içine koymasıdır.

Âşık Veysel eşinin onu terk ettiğini röportajlarında aktarmıştır fakat herkesin bildiği eşinin ayakkabısının içine para ve not bırakma hikâyesinin gerçekliği bilinmemektedir. 2017 yılında Âşık Veysel’in torunundan ise, Âşık Veysel’in eşinin ayakkabısının içine bütün birikimini ve kâğıdın üzerine yazdığı bir not bırakmadığını yani bu herkes tarafından bilinen hikâyenin doğru olmadığını dinlemiştim.

Âşık Veysel’i Âşık Veysel yapan her bir türküsünün arkasında yatan hikâyeleri ile dinleyen herkesin kendi dünyalarında yarattığı, kendi hikâyelerini bulmalarını sağlamasıdır. Bu türkünün de hikâyesi var mıdır? Varsa nedir? bilinmez ama onun insanlarda yarattığı her bir hikâye onun günümüze kadar unutulmadan gelmesinin en büyük nedenlerinden birisi olmuştur…

Güzelliğin On Par’etmez Türküsünün Sözleri

GÜZELLİĞİN ON PAR’ETMEZ

Güzelliğin on par’etmez
Bu bendeki aşk olmasa
Eğlenecek yer bulaman
Gönlümdeki köşk olmasa

Tabirin sığmaz kaleme
Derdin dermandır yareme
İsmin yayılmaz aleme
Aşıklarda meşk olmasa

Kim okurdu kim yazardı
Bu düğümü kim çözerdi
Koyun kurt ile gezerdi
Fikir başka başk’olmasa

Güzel yüzün görülmezdi
Bu aşk bende dirilmezdi
Güle kıymet verilmezdi
Aşık ve maşuk olmasa

Senden aldım bu feryadı
Bu imiş dünyanın tadı
Anılmazdı Veysel adı
O sana aşık olmasa

Âşık Veysel Şatıroğlu

Kaynak; turkudostlari.net